Wat is blockchain?

Een blockchain is een door miners, validators of nodes in real time gedistribueerde decentrale database, waarin alles staat dat tot nu toe gebeurd is op die blockchain. Elk blok in deze chain noteert de veranderingen van de afgelopen periode en legt ze vast, waarna de nieuwe staat van de blockchain bekend is en gedeeld wordt.

Een blockchain is een eindeloze serie van blokken in een keten, die per periode (bij Bitcoin bijvoorbeeld tien minuten) vastgelegd wordt en naar iedereen gestuurd wordt die de blockchain bijhouden (miners en nodes). Zo heeft iedere node een identieke kopie, waardoor fraude onmogelijk wordt.

Blockchain technologie wordt security by design genoemd, omdat de veiligheid van de blockchain in het ontwerp is geprogrammeerd. Een blockchain wordt ook vaak aangeduid als een distributed ledger.

De laatste jaren kun je niet meer om de term blockchain heen. Hij komt vaker in het nieuws, vanwege het feit dat grote blockchains als Bitcoin en Ethereum er mee werken en hun munten zoveel waard zijn geworden. Waarom is het zo populair geworden?

Wat is een blockchain?

Een blockchain is dus een gedistribueerde database die door decentraal georganiseerde computers wordt bijgehouden. Er is geen centrale computer of een bedrijf dat de database regelt. Alle nodes (validators, miners) of knooppunten zijn gelijken (peers), daarom wordt het ook wel een peer to peer systeem genoemd, zonder de tussenkomst van derden als een bank.

Een node zou je ook kunnen omschrijven als een getuige bij een transactie tussen gebruikers op een blockchain, te vergelijken met een notaris die belangrijke contracten vastlegt. De node legt echter ook de kleinste en minst belangrijke gebeurtenissen vast op de blockchain voor een fractie van de prijs en tijd.

In gewone mensentaal zeggen we dat het een verzameling van gegevens is, die bij elke verandering uitgedeeld wordt aan iedereen over de hele wereld die de blockchain bijhoudt. Omdat elke verandering vastgelegd wordt, is hij altijd up to date. Dit is ook noodzakelijk, want anders wordt het een puinhoop en weet niemand meer hoeveel munten iedereen heeft.

Veiligheid van een blockchain

Zodra een blok vastgelegd is, kan het niet meer veranderd worden. Dit aspect is een van de waardevolste bijdragen van de blockchain aan de wereld. Hierdoor wordt een blockchain betrouwbaar. De informatie is altijd volledig bijgewerkt en onveranderbaar, waardoor gebruikers er ook mee willen werken.

Een blockchain vecht altijd om het aloude trilemma, voorgesteld door Vitalik Buterin van Ethereum, goed te regelen. Een blockchain moet veilig zijn, gedecentraliseerd en schaalbaar. Het is de uitdaging voor elke blockchain om dit goed te regelen. Zo zijn Ethereum en Bitcoin enorm veilig en gedecentraliseerd, maar zijn ze niet zo goed schaalbaar. Naarmate de tijd verstrijkt zal dit steeds beter gaan. Zo werkt Ethereum erg hard om schaalbaarder te worden.

Onderdelen van een blok in een keten

Blockchain technologie bestaat uit een aantal onderdelen:

• Het genesis block. Dit is het eerste blok van een blockchain. Hierin staat aan het einde een hash (een soort vingerafdruk, waarbij alle informatie in een blok wordt omgezet in een unieke code die het blok identificeert) met alle gegevens van dit blok. In het genesis block staat veel meer informatie, zoals protocollen, hoeveel munten er bij komen per periode, kortom de genesis instellingen.
• Volgende blokken. Hierin staat aan het begin de hash van het vorige blok en vormt zo de verbindingsketen. Aan het einde volgt weer de hash van het blok zelf. In een blok staan de digitale handtekening van degene die het blok maakt en alle nieuwe gegevens die samen met dit blok worden toegevoegd, zoals transactiekosten, nieuwe munten en de staat van het grootboek.
• Een tijdstempel.

Wil je weten hoe een hash eruit ziet en hoe je er een maakt? Ga maar eens kijken bij GitHub en vul gewoon wat in bij “Input“. Dan hoef ik dat niet helemaal uit te leggen!

Proof of Work blockchain

Een miner gebruikt Proof of Work om een nieuw blok aan de blockchain toe te voegen. Hiervoor moet hij als eerste een cryptografische puzzel oplossen, waarna hij het recht krijgt om nieuwe munten te maken op een blockchain, want hij heeft bewezen dat hij “het werk” heeft gedaan. Ook krijgt hij de transactiekosten die gebruikers van de blockchain waarop hij minet hebben moeten betalen. De gebruikers die de hoogste gas fees (transactiekosten) bieden, worden als eerste in het volgende blok opgenomen. In het blok dat hij maakt zitten ook andere dingen die een blockchain kan, zoals de afhandeling van smart contracts of het munten van een NFT.

Bitcoin blockchain

Als we voor het gemak naar de Bitcoin blockchain kijken, dan zien we dat er ongeveer iedere tien minuten een nieuw blok wordt gemaakt. Dat wordt de blokperiode genoemd. Ongeveer iedere tien minuten vindt een miner de oplossing voor de cryptografische puzzel, die bestaat uit het raden van een zeer lange string via brute force (een voor een uitproberen).

Als hij de oplossing heeft gevonden, maakt hij dit bekend aan de andere miners. Deze stemmen of deze klopt. Als ze zijn oplossing accepteren, mag hij het nieuwe blok maken. Hierin zet de miner allerlei coderingen en andere zaken, maar het belangrijkste zijn de transacties uit de vorige blokperiode, zijn digitale handtekening, de hash van het vorige blok en de nieuwe Bitcoin munten.

Bitcoin halving

Iedere 210.000 blokken wordt de beloning gehalveerd. Dit noemt men de Bitcoin halving. Dit duurt ongeveer vier jaar. Halvings komen ook bij andere Proof of Work blockchains voor. Een leuke analogie hiervoor is een echte mijn. In het begin is het vrij gemakkelijk om grondstoffen te mijnen, maar naarmate de tijd vordert is het laaghangend fruit wel opgehaald. Het wordt steeds moeilijker en duurder om grondstoffen te mijnen. Satoshi Nakamoto lijkt deze analogie te hebben gebruikt bij Bitcoin en daarom wordt Bitcoin steeds schaarser, ook al komen er meer. Er zullen er maximaal 21 miljoen zijn en steeds meer mensen willen hem hebben. Rond 2140 zal de laatste fractie van een Bitcoin gemined worden, als er geen rare dingen gebeuren.

Consensus mechanisme

Zodra de miner het blok klaar heeft, zal hij dit aanbieden aan de andere mensen die de Bitcoin database (blockchain) bijhouden. Met een zogenaamd consensus mechanisme wordt dan gestemd of het blok correct is. Een consensus (overeenstemming) mechanisme is een manier om het eens te worden over een onderwerp. Als je bijvoorbeeld een consensus mechanisme hebt dat iets goedkeurt bij een meerderheid van stemmen (zoals bij Bitcoin, dat 51% gebruikt), dan zullen 51% van de (rekenkracht van) miners en nodes (nodes houden de Bitcoin database bij zonder dat ze aan Proof of Work doen) goedkeuring moeten geven, voordat een nieuw blok gemaakt mag worden.

Als het nieuwe blok goedgekeurd is, zal de miner alle noodzakelijke dingen in het blok zetten en het vastleggen op de blockchain. Hiermee verdient hij geld, zodat hij het dure werk kan blijven doen. Als het blok vastgelegd is, zal het gedistribueerd worden aan alle miners en nodes, zodat ze allemaal weten wat de nieuwe staat van de blockchain is aan het eind van de blokperiode. Hierna wordt dit hele proces weer herhaald.

Volgorde van blokken

Bij aanvang van een blockchain wordt een genesis block gemaakt. Dit is het allereerste blok, waarin allerlei gegevens staan over de blockchain die net gemaakt is. In dit blok vind je allerlei regels die specifiek voor deze blockchain gelden, zoals de moeilijkheidsgraad, de blokbeloning, de blokperiode en andere parameters voor configuratie. Alle andere blokken worden hieraan 1 voor 1 gekoppeld, waardoor de typische blokketen ontstaat. Het is een simpel principe, waarbij blok 2 aan blok 1 vastzit, blok 3 aan blok 2, maar niet aan 1, et cetera. Ook staan in het genesis block hoeveel munten er al gemaakt zijn en hoeveel er nog bij komen.

De volgorde van de blokken zal voor eeuwig vaststaan. Zo zullen de eerste blokken van Bitcoin er altijd hetzelfde uitzien. Dit zorgt voor een betrouwbare techniek, die iedereen ook in latere tijden nog kan checken.

In elk blok worden allerlei gegevens opgeslagen, zoals de hash (en de hash van het vorige blok) en de timestamp, zodat iedereen weet wanneer het blok gemaakt is. Door een tijdstempel toe te voegen kan er ook niet met de volgorde worden gesjoemeld. Zoals je nu weet, staan er ook zaken in als transacties en nieuwe munten. Vervalsingen zijn onmogelijk, omdat duizenden computers, de miners en de nodes, weten hoe de blockchain eruit ziet.

Decentrale techniek

Ze noemen dit decentrale techniek, in tegenstelling tot een centrale autoriteit. Bij een bank of overheid heb je een centrale autoriteit die alle gegevens moet vastleggen en controleren. Hierdoor krijg je een single point of failure. Als er iets fout gaat bij deze autoriteit, ligt alles plat. Bij decentrale techniek maakt het niet uit of 9/10 nodes of miners offline zijn. De rest gaat gewoon door met het bijhouden van de database en werkt met de 51% regel. Hierdoor is een blockchain altijd online, zolang er nog mensen zijn in de wereld die stroom hebben en de database bijhouden. Zodra de rest weer online komt, krijgen zij gewoon een kopie van de huidige staat van de blockchain en kunnen ze verder alsof er niets gebeurd is.

Smart contracts

Je kunt vrijwel alles op een blockchain vastleggen en door het gebrek aan autoriteiten heeft het ook een hoge potentie die niet onopgemerkt is gebleven, gezien de hoge marketcap die cryptocurrency inmiddels heeft. De blockchain wordt ook wel de “middleman killer” genoemd. Deze tussenpersonen bestaan uit dure consultants, bankiers, overheden en andere individuen en organisaties die de kosten van een transactie opdrijven. Door het gebruik van een blockchain en smart contracts kan de tussenpersoon omzeild worden.

Een smart contract is een typische als / dan constructie die op een blockchain kan worden uitgevoerd. Zoals je bij een verkoopmachine een euro in de machine werpt en een code kiest, waarna de machine je lekkernij eruit werpt, zo kan dat ook op een blockchain met een stuk lastigere zaken. Zo kun je een huis verkopen op de blockchain en zo de kosten van een makelaar omzeilen. Of je kunt geld investeren via DeFi (decentrale financiën) en er rente op trekken zonder ooit bij een bank langs te gaan. Hier moet je ook wel transactiekosten voor betalen, maar dat is slechts een fractie van wat tussenpersonen uit de “oude wereld” vragen.

De oude en nieuwe wereld

De overheid wil nu instappen in deze nieuwe wereld met CBDC (Central Bank Digital Currency), maar ik vrees dat daar weinig mensen op zitten te wachten. Blockchain werd juist uitgevonden om centrale banken en overheden buitenspel te zetten, gezien de tekst uit het genesis block van Bitcoin:

“The Times 03/JAN/2009 Chancellor on brink of second bailout for banks”.

Dit is de tekst van Satoshi Nakamoto die hier in één zin zowel de politici als de banken een veeg uit de pan geeft en aangeeft waarom hij Bitcoin heeft gemaakt. Het is de tijd net na de financiële crisis van 2008.

Een decentrale munt van een centrale overheid klinkt dan ook nogal verdacht.

Naast decentraal is een blockchain ook trustless technologie. Dit betekent dat computers (miners, nodes) elkaar niet hoeven te vertrouwen om toch een betrouwbare blockchain te creëren. Aangezien slechts een meerderheid nodig is om een nieuw blok goed te keuren, mogen er best veel onbetrouwbare computers tussen zitten die het fout doen of die corrupt zijn (ongeldige blokken goedkeuren). Pas als er meer dan 51 procent van de computers ongeldige blokken goedkeuren, komt de blockchain in gevaar. Dit komt vrijwel niet voor.

Een tussenpersoon kan best corrupt zijn, maar een corrupte blockchain komt vrijwel niet voor.

Proof of Stake blockchain

Een Proof of Stake (PoS) blockchain verschilt niet heel veel van een Proof of Work blockchain. Op een PoS blockchain moeten immers ook nieuwe munten gemaakt worden, transacties goedgekeurd worden en nieuwe blokken gemaakt.

Het consensus mechanisme is vergelijkbaar, al zijn er wel veel verschillende percentages. Zo heeft de ene PoS blockchain een 66% vereiste om een blok goed te keuren en de andere slechts 33%. In dat laatste geval worden blokken weliswaar sneller goedgekeurd, maar is er ook meer kans op een aanval. Je hoeft dan immers slechts 33% van de stemkracht te verwerven om ongeldige of corrupte blokken goed te keuren.

Wie maakt nieuwe blokken?

Bij Proof of Stake moeten computers die nieuwe blokken willen goedkeuren, validators genoemd bij PoS, voldoen aan bepaalde voorwaarden om mee te mogen doen. Bij de meeste PoS blockchains moet je vrij grote hoeveelheden van een munt hebben om te gaan valideren. Je moet dan denken aan tienduizenden euro’s aan munten. Deze munten zet je als stake in en ze staan dan at stake. Dat betekent dat deze munten gevaar lopen om ingenomen te worden. Dit noemen ze een slash of een boete.

Als je genoeg munten hebt, moet je een dedicated computer kopen die 100% van de tijd online is. Als zo’n computer offline gaat, krijg je een boete. Je moet op deze computer software installeren en up to date houden, waardoor je aan de slag kunt als validator en nieuwe munten en transactiekosten als beloning kunt vangen voor het maken van een nieuw blok. Zodra je blokken goed gaat keuren en maken volgens de regels van de blockchain moet je alles goed doen. Doe je dat, dan kun je veel extra munten krijgen, zodat je jouw investering terug kunt verdienen.

Soorten Proof of Stake blockchains

Er zijn verschillende soorten Proof of Stake blockchains. De ene werkt met gedelegeerde stakers, die voldoen aan bovenstaand rolmodel. Dit is een veel voorkomend systeem, omdat je zo professionele stakers hebt die het netwerk veilig houden. We zullen niet alle vormen van PoS hier weergeven, dat zullen we in een ander onderwerp uit de Academie doen. De belangrijkste overweging voor een PoS blockchain is de veiligheid. Daarom werken sommige blockchains met een systeem dat veiliger is dan Delegated Proof of Stake.

Een gewone gebruiker wordt doorgaans geen gedelegeerde of uitgekozen validator. Als je munten gaat staken op een exchange, krijg je weliswaar extra munten, maar die krijg je van degene die het werk doet: de exchange. Dit is dan meestal de gedelegeerde en die vraagt dan een (hopelijk) bescheiden bijdrage voor het runnen van de dedicated computer en het valideren. Hier moet je wel even op letten, want er zijn exchanges die veel hogere bijdragen vragen dan andere. De rente die je daar krijgt voor het vastzetten van je munten is daar veel lager, dus loont het om te gaan shoppen als je wilt staken.

De rest van het proces is vergelijkbaar met PoW. Een blok wordt voorgesteld, de validatoren stemmen over de goedkeuring. Als er consensus is, wordt het blok goedgekeurd en vastgelegd op de blockchain. En dan is het tijd voor de volgende ronde. Proof of Stake heeft wel de neiging om wat sneller te zijn in blokperiode dan Proof of Work.

Economische motieven blockchain

Bij Proof of Stake blockchains komen nieuwe munten er dus niet bij door het raden van een hash, maar door het runnen van een validator computer. Toch is het een hele veilige methode. Dat komt door de boete. Als je als validator ongeldige of corrupte blokken goedkeurt, krijg je een boete. Aangezien je veel munten moet inzetten kunnen die boetes flink oplopen. Bovendien kun je uitgesloten worden van je werk als validator. Zit je daar met je dure computer en zonder munten. Dit is een erg slim economisch systeem, vind je niet? Corruptie op een PoS blockchain loont dus niet.

Bij een Proof of Work blockchain kan misdaad wel lonen. Als je 51% van de stemkracht hebt verworven door heel veel computerkracht te kopen, dan kun je ongeldige of corrupte blokken goedkeuren. Als je dat bereikt dan kun je munten dubbel uitgeven (double spending) in jouw voordeel. Je kunt ook nog andere onfrisse zaken bewerkstelligen, maar dit zou de economische hoofdreden zijn om het te doen. Het probleem hierbij is dat het zo duur is om te doen, naast erg gecompliceerd. Zo zul je voor een 51% aanval op het Bitcoin netwerk meer dan een miljoen euro per uur moeten dokken om het uit te voeren, bijvoorbeeld door heel veel rekenkracht te huren. Doordat het zo duur is en relatief weinig oplevert komt een 51% aanval bij PoW bijna niet meer voor. Bovendien wordt het steeds duurder om zo’n blockchain aan te vallen naarmate de database groter wordt.

Wie is de uitvinder van blockchain?

In 1982 ontwierp de Amerikaanse computerwetenschapper David Lee Chaum een blinde versleutelingstechniek die veel lijkt op blockchain. Hij schreef een proefschrift genaamd “Computer Systems Established, Maintained, and Trusted by Mutually Suspicious Groups”. Dit leidde tot blockchain, omdat hij hiermee aantoonde dat groepen die elkaar niet vertrouwen toch kunnen samenwerken in een computersysteem.

David was een pionier in cryptografie en privacy technologie. Hij is ook de ontwikkelaar van Ecash, elektronisch geld. In 1998 ging Ecash failliet. Het scheelde dus maar weinig of cryptocurrency was in die tijd al succesvol geweest. David wordt de vader genoemd van online anonimiteit en de peetvader van blockchain en cryptocurrency.

Het idee van blockchain technologie werd voor het eerst beschreven in 1991 door Stuart Haber en W. Scott Stornetta, twee wiskundigen die een systeem wilden invoeren waarbij niet kon worden geknoeid met de tijdstempels van digitale documenten.

Een eerste poging tot een werkende blockchain werd ondernomen in 1992 met behulp van Merkle Trees (soort boomdiagrammen), maar de technologie werd al snel niet meer gebruikt en in 2004 verviel het patent op de blockchain.

In 2004 ontwikkelde Hal Finney Reusable Proof of Work, dat de basis is van de huidige consensus mechanismen.

Hoe werkt blockchain?

Een praktijkvoorbeeld kan al veel duidelijk maken.

Voorbeeld transactie op een blockchain

Laten we een simpel voorbeeld erbij nemen. John uit Amerika wil 1.000 XRP overmaken aan Jacky in Indonesië.

Deze transactie wordt gevalideerd en goedgekeurd door validators op het XRP netwerk en binnen enkele momenten staan de 1.000 XRP op de rekening van Jackie in het ideale geval. Als er nog tussenstappen zijn, zoals een exchange, dan kan het wat langer duren.

Blockchain is grenzeloos en onveranderbaar

Een blockchain werkt dus zonder grenzen. De transactiesnelheid is afhankelijk van de blockchain waarover je valuta verstuurt. Zo is XRP heel snel en goedkoop en is Ethereum nog vrij langzaam en vaak duur.

Zodra de transactie is goedgekeurd door de validatoren worden alle orders verzameld en bij het creëren van een nieuw blok wordt hij ingeboekt in de blockchain en kan dit niet meer veranderd worden.

Waar je bij een bank nog valuta kunt terugboeken kan dat bij een blockchain dus niet. Dit is een groot voordeel voor sommige mensen, zoals verkopers.

Blockchain forks

Soms is niet geheel duidelijk welke chain de juiste is. Validatoren zijn het niet eens over nieuwe transacties, bijvoorbeeld omdat er sprake is van dubbele uitgaven. Sommige validators gaan verder met een andere chain dan de meeste, omdat zij die chain de juiste achten. Dat noemt men een fork.

Als het een hard fork betreft hebben we het over een afsplitsing. Dan bestaan er opeens twee coins. Bekende voorbeelden zijn Ethereum Classic en Bitcoin Cash. Dit is erg ingrijpend en komt weinig voor. Meestal wordt er wel een soort compromis gesloten, waardoor de blockchain weer verder kan.

Soms ontstaat er onenigheid als twee nodes tegelijk hetzelfde blok hebben gemined, doordat ze tegelijk de hash hebben geraden. Dit noemen ze een fork. Na verloop van tijd zal een van de twee dit partijtje digitaal boksen winnen, doordat een miner of node simpelweg een van de twee geldige oplossingen als volgende blok in de blockchain accepteert, waardoor die versie van de blockchain de langste keten wordt.

De langste chain wordt over het algemeen gezien als de juiste. Nieuwe blokken worden dan door alle validators toegevoegd aan de langste keten. Dit wordt een soft fork genoemd. Bij een soft fork worden soms nieuwe regels opgesteld voor een blockchain, maar er is dan nog steeds maar één chain. Er kunnen zelfs meerdere regels op dezelfde blockchain gelden, zonder een hard fork. Dit is bijvoorbeeld het geval op de Bitcoin blockchain. Er bestaan meerdere software versies voor miners op Bitcoin.

Soorten blockchains

Blockchains komen in allerlei soorten en maten. De ene blockchain werkt met smart contracts en de andere blockchain werkt met stablecoins. Blockchain technologie heeft nu eenmaal verschillende toepassingen die in de echte wereld gebruikt kunnen worden. Vrijwel alles wat in de echte wereld gebeurt, sijpelt langzaam de blockchainwereld binnen.

Blockchains die met een smart contract kunnen werken zijn zeer populair geworden sinds de DeFi hype. Veruit de populairste hiervan is Ethereum, al is Solana sterk in opkomst.

Blockchain maakt het zelfs mogelijk om een nieuwe coin te maken als grap, een memecoin, al prefereren sommigen de naam shitcoin. Een goed voorbeeld is Dogecoin.

Verschillende blockchains werken ook met games, utility, governance, NFT, opslag, databases, derivaten en nog een hele waaier aan use cases.

Het fijne is dat deze voor iedereen toegankelijk zijn, over het algemeen.

Openbare blockchain

Er is ook verschil tussen een openbare blockchain en een private blockchain. Openbare blockchains hebben publieke grootboeken die voor iedereen zichtbaar zijn. Elke node kan nieuwe blokken goedkeuren en transacties bekijken en verifiëren, zoals bij Bitcoin en Ethereum.

Privé blockchains en permissioned blockchains

Bij een privé blockchain wordt de toegang beperkt tot goedgekeurde gebruikers. Ze worden centraal beheerd, omdat ze in sectoren zitten waar strikte naleving van regels verplicht zijn, zoals banken en gezondheidszorg. Deze blockchains zijn meestal een stuk sneller.

Consortium blockchains

Er bestaat ook een consortium blockchain, waar soms zelfs maar een enkele miner wordt aangewezen om alle blokken te produceren. Zo’n blockchain is bedoeld voor de samenwerking van bedrijven en niet als openbare blockchain. Meestal heeft elk aangesloten bedrijf een eigen miner of masternode. Dit komt vaker voor bij bedrijven uit de logistiek of toeleveringsketens, waarbij het grootboek 100% moet kloppen.

Hybride blockchain

Dit zijn blockchains die maar niet weten te kiezen. Daarom doen ze gewoon alles. Ze combineren de openheid van de openbare blockchain met de strakke regels van een privé blockchain en zijn ook nog vaak flexibel als het gaat om consortiums.

Voordelen van blockchain

Veilig

Doordat 51% van de miners of nodes overeenstemming moeten bereiken over een volgend blok in de chain is het vrijwel onmogelijk om een netwerk aan te vallen, tenzij je grote geldbedragen en computertechnologie inzet. Meestal is dat niet eens rendabel en bovendien in bepaalde gevallen strafbaar, dus dit gebeurt heel zelden. Bij gecentraliseerde systemen, zoals banken, hoeft er maar één rotte appel in de mand te liggen en het kan snel misgaan.

Anoniem

Het grootboek houdt wel bij hoeveel iedere gebruiker heeft, maar niet wie dat is. Tenzij iemand weet bij welke private sleutel welke naam hoort is anonimiteit in een blockchain gegarandeerd.

De tussenpersoon wordt uitgeschakeld

Een bank of ander tussenpersoon rekent kosten voor van alles, een blockchain slechts transactiekosten, die vaak een fractie daarvan zijn. Bovendien zijn blockchains over het algemeen veel sneller in afwikkeling en heb je de fondsen vaak binnen seconden van bijvoorbeeld Amerika naar Japan verstuurd.

Transparantie

Iedereen kan het grootboek of de ledger inzien. Dit wekt vertrouwen, de papiershredder is permanent ontslagen.

Toegankelijk

Iedereen kan wereldwijd meedoen aan een blockchain, in tegenstelling tot bijvoorbeeld banken, waarbij je eerst toestemming moet krijgen om een bankrekening te openen. Dit duurt dan ook nog veel te lang. Ook is een blockchain 24/7/365 online, hij is nooit op vakantie.

Veel toepassingsmogelijkheden

Blockchains staan erom bekend dat ze op heel veel gebieden inzetbaar zijn. Ze hebben geen specifieke markten waarop ze zouden moeten werken, al zijn er wel gespecialiseerde blockchains. Hoe meer nut een blockchain netwerk heeft, hoe hoger zijn potentie.

Privébezit

Als je de private sleutels hebt van een cryptocurrency is dit ook echt jouw bezit. Niemand kan beslag leggen op deze coins en al gaat de hele wereld failliet, deze coins zullen nog in jouw bezit zijn. Je kunt je bezit op deze manier veel veiliger stallen dan bij banken of exchanges.

Nadelen van blockchain

Energieverbruik

Proof of Work is snel berucht geworden. Het Bitcoin netwerk gebruikt evenveel energie als een land als Zweden.

Fouten

Je maakt snel fouten in deze wereld. Dit kan je veel geld kosten. Stuur je coins naar een verkeerd netwerk dan ben je ze kwijt. Verlies je je private sleutels of je seed phrase (moet je invullen als je je gegevens kwijt bent) dan kun je alles kwijt zijn. Dit voelt niet echt veilig. Ook oplichters hebben allerlei mogelijkheden om je te verleiden tot het maken van fouten door bijvoorbeeld phishing.

Kwantum computing

Met de komst van kwantum computers kan het zo zijn dat deze computers niet alleen de beveiliging van cryptocurrency en blockchain kunnen bedreigen, ze kunnen ook veel sneller de hash raden, waardoor het geen tien minuten, maar tien microseconden duurt om een hash te raden met brute force. Hierdoor zouden alle Proof of Work munten theoretisch in slechts korte tijd kunnen worden gemined, waardoor het hele schema van 2140, waarop de laatste Bitcoin gemined zou worden, in de soep loopt.

Criminele infiltratie

Door een gebrek aan doortastende regelgeving, of gewoon omdat het kan, kunnen criminelen de randen van de blockchain opzoeken om hun zwarte geld in witte cryptomunten om te zetten.

Techniek

Omdat de techniek nog zo nieuw is, weten maar weinig mensen precies hoe het werkt. Dit houdt de toepassing voor bedrijven en gewone gebruikers nog steeds sterk tegen om gebruik te maken van blockchain techniek.

Nieuwe regels

Door de komst van nieuwe regels kunnen er ook blockchains verboden worden of andere onverwachte aspecten opeens boven komen drijven.

Waar wordt blockchain voor gebruikt?

• Cryptocurrency – Gedistribueerde databasegegevens over een coin.
• Web3 – Games en andere gedecentraliseerde toepassingen, zoals Self-Sovereign Identity, waarbij je zelf eigenaar bent van je online identiteit.
• Banken – CDBC.
• Financiën – DeFi.
• Logistiek – Echtheidsgarantie via een routebepaling van een product.
• Voedsel – Houdbaarheidsinformatie.
• Delen van informatie – Bestanden kunnen in stukjes worden opgedeeld en over de hele wereld worden gedeeld. Door deze techniek wordt informatie veel goedkoper te delen dan bijvoorbeeld een heel boek downloaden van 1 centraal punt.
• Identificatie – Instant bevestiging identiteit zonder dure ID kaarten en dergelijke.
• Diploma’s – Database van alle diploma’s behaald, die eeuwig op de blockchain staan en gratis opgehaald kunnen worden.
• Auteursrechten – Via een smart contract kan een artiest iedere keer automatisch betaald worden als zijn creatie gebruikt wordt.
• Verkiezingen – Iedere stem kan worden geteld en goedgekeurd door nodes, waarbij het stembiljet vervangen wordt door een token. Binnen enkele seconden na de laatste stem kan de uitslag al bekend zijn, zonder kans op fraude.
• Barcode – Precieze informatie over een ding, IoT (Internet of Things).
• Betalingen – Stablecoins.
• Milieuvriendelijk – Geen papier nodig.
• Financiële inclusie – In veel landen hebben mensen geen toegang tot een bankrekening, maar via een blockchain en crypto zou zo iemand dingen ook kunnen betalen.
• Gezondheidszorg – Private blockchains, zodat de patiënt precies kan bepalen wie wat mag lezen.
• Sensoren – Door apparaten en computers met elkaar te laten communiceren kunnen dingen worden doorgegeven als temperatuur, een waarde of een aan en uit switch, waarmee je de historie op de blockchain kunt opslaan, zoals hoe lang een fles wijn te koel was of te warm.
• Real World Assets – Bezittingen in de echte wereld worden gedigitaliseerd.

In principe kun je een blockchain gebruiken voor alles dat gedigitaliseerd kan worden.

FAQ – Veelgestelde vragen over blockchain

Wat is blockchain?

Blockchain is een digitaal, gedistribueerd register waarin transacties worden opgeslagen in blokken die cryptografisch aan elkaar gekoppeld zijn. Het systeem werkt zonder centrale autoriteit.

Hoe werkt blockchain?

Elke transactie wordt door een netwerk van computers gevalideerd. Zodra een blok vol is, wordt het toegevoegd aan de keten. Door cryptografie en decentralisatie is manipulatie vrijwel onmogelijk.

Waarom is blockchain veilig?

De veiligheid komt door drie elementen: decentralisatie, cryptografie en consensusmechanismen zoals Proof of Work of Proof of Stake. Een aanvaller moet een groot deel van het netwerk controleren om iets te veranderen.

Waar wordt blockchain voor gebruikt?

Blockchain wordt gebruikt voor cryptocurrencies, smart contracts, supply‑chain tracking, digitale identiteiten, NFT’s, stemmen, gaming en financiële toepassingen zoals DeFi.

Wat is het verschil tussen blockchain en cryptocurrency?

Blockchain is de technologie. Cryptocurrency is een toepassing ervan. Je kunt blockchain hebben zonder crypto, maar geen crypto zonder blockchain.

Wat zijn de voordelen van blockchain?

Voordelen zijn transparantie, veiligheid, decentralisatie, lagere kosten, snelle transacties en het ontbreken van tussenpersonen.

Wat zijn de nadelen van blockchain?

Nadelen zijn schaalbaarheidsproblemen, energieverbruik (bij PoW), complexe technologie, regelgeving en soms hoge transactiekosten.

Kun je blockchain hacken?

In theorie wel, maar in de praktijk is het extreem moeilijk. Een aanval vereist enorme rekenkracht of controle over een groot deel van het netwerk.

Welke soorten blockchains bestaan er?

Er zijn publieke blockchains (zoals Bitcoin), private blockchains (voor bedrijven), consortium blockchains en hybride varianten.

Wie heeft blockchain uitgevonden?

Blockchain werd in 2008 geïntroduceerd door Satoshi Nakamoto als onderdeel van Bitcoin. Daarvoor bestond het al, maar dan als concept.

Conclusie: De toekomst van blockchain

Blockchain heeft een aantal heel belangrijke toepassingen, die zeker niet onopgemerkt zijn gebleven. In de toekomst zullen er steeds meer toepassingen bij komen. Het zal dan ook niet meer weggaan. Sterker nog, het is meer dan waarschijnlijk dat het heel groot gaat worden. Dat komt door de sterke punten die een blockchain heeft, zoals goedkoop, zonder tussenpersoon, transparant maar toch anoniem en de zeer hoge veiligheid.

Blockchain is te vergelijken met de industrialisatie en computeriseringsgolf, waarbij mensen door machines worden vervangen. Blockchains vervangen tussenpersonen en maken processen sneller en goedkoper.

Slimme contracten zullen ook steeds vaker in verschillende sectoren gebruikt worden vanwege de decentrale opzet zonder derde partij.

Financiële instellingen en overheden zien de komst van CBDC kwispelend tegemoet, al zullen velen hier hun wenkbrauwen bij optrekken.

Naarmate de adoptie en acceptatie vermeerdert zal de markt ook groter worden. Wellicht dat het een ontdekking is die de wereld zal veranderen, net als het internet dat deed. We zijn al een eind op weg.

Deze schrijver is in 2019 begonnen met investeren in cryptocurrency en vond het gelijk spannend en intrigerend. Sindsdien heeft hij in zijn werk en door interesse steeds meer expertise opgebouwd, die terug te vinden is in zijn verhalen. Hij probeert crypto en blockchain begrijpelijk te maken met een vleugje humor en nuchterheid.

Paul Hopmans